Assessment - Aig ìre 2
IRE 2 - Source: Speaking Our Language 10 - 18

At Level 1 the student should know the following words / structures and also those in SOL Programmes 1 - 9 and be able to use them in conversation:-
General Outcome Function Description Language Examples
Taking your leave of someone Saying goodbye Tìoraidh an-dràsta
Tìoraidh
Mar sin leat / leibh
Slàn leat
  Saying goodnight Oidhche mhath leat / leibh
  Excusing yourself Gabh mo leisgeul
Gabhaibh mo leisgeul
  Saying you have to go & responding Feumaidh mi / sinn falbh
Tha sinn a' falbh
Ceart ma-tha
Mise cuideachd
Mu thràth
  Saying you will see someone later Chì mi a-rithist sibh
Chì mi a-màireach sibh
Bidh mi gad fhaicinn / gur faicinn
Chì mi a-rithist thu / sibh
Giving an excuse Saying you are:
- tired
- in a hurry
- going to work
Saying: It's late
- there's a film on the television
- the bus is coming


Tha mi sgìth
Tha cabhag orm
Th mi a' dol a dh'obair
The e anmoch
Tha film air an telebhisean
The am bus a' tighinn
Asking / saying where someone is going Asking where someone is going & responding Càit a bheil thu / sibh a' dol?
Dhan gharaids
Dhan bhaile
Dhan taigh-òsta
  Saying what place you're going to
Asking whether someone is going somewhere & responding
A Ghlaschu
A Dhùn Eideann
A bheil thu / sibh a' dol ann?
Tha, tha mi a' dol ann
Chan eil, chan eil mi a' dol ann
A bheil thu / sibh a' dol dhan bhaile?
Tha, a-nis
Chan eil an-dràsta
A bheil thu / sibh a' dol a Ghlaschu?
Tha / chan eil
Discussing when you're going somewhere Asking when Cuin?
Cuin a tha thu / sibh a' dol ann?
Cuin a tha thu a' dol dhan sgoil?
  Saying whuch day or when Cuin?
Cuin a tha thu / sibh a' dol ann?
Cuin a tha thu a' dol dhan sgoil?
  Saying which day or when Didòmhnaich
Latha na Sàbaid
Diluin, Dimàirt
Oidhche Luain
Oidhche Mhàirt etc
An-diugh
A-nochd
A-màireach
Annd a' mhadainn / sa mhadainn
Feasgar
An t-seachdain seo
An ath sheachdain
Discussing how you're going somewhere Asking how Ciamar a tha thu / sibh a' dol ann?
  Saying how Tha mi a' dol ann...
...air an trèan
...air a' bhus
...air a bhata
...anns an tacsaidh
...anns a' chàr
Tha mi a' coiseachd
  Asking / discussing why Carson a tha thu / sibh a' dol ann?
Tha mi a' dol...
...a ghabhail fois
...a ghabhail pinnt
...a dh'iarraidh cofaidh
...a dh'fhaighinn cupa tì
...A dh'obair
..a chèilidh air...
Tha mi a' dol ann...
...airson eacarsaich
...airson latha dheth
Saying where you've been Asking where someone went (country, etc) Saying where you were Càit an deach thu / sibh?
Chaidh mi / sinn...
...a dh'Ameireaga
...a Chanada
...dhan Fhraing
...dhan Ghrèig
...a dh'Alba
...dhan Chuimrigh
...a dh'Eirinn etc
  Islands ...a Bharraigh
...a dh'Eirisgeigh
...dhan Eilean Sgìtheanach etc
  Telling the time of year Anns an Fhaoilleach
Annd a' Ghearran
or
san Fhaoilleach
sa Ghearran etc
  Asking where someone was recently or in general & responding Càit an robh thu / sibh?
Càit an robh thu...?
...a-raoir
...an-dè
...an t-seachdain-sa
chaidh
Bha mi / sinn air chuirt
Bha sinn air saor-laithean etc
Coping with language difficulties Saying pardon
B'aill leibh?
  Asking someone to slow down Gabhaibh air ur socair
gabh air do shocair
  Asking for repitition Dè thuirt thu / sibh?
Can / canaibh a-rithist e
  Asking whether someone understands A bheil thu / sibh a' tuigsinn?
A bheil thu gam thuigsinn?
  Saying you do understand Tha, tha mi a' tuigsinn
Tha, tha mi gad thuigsinn
  Saying you don't know Chan eil fhios agam
Chan eil càil a dh'fhios agam
  Asking how to say something in Gaelic Ciamar a chanas mi..?
Ciamar a chanas tu / sibh
...anns a' Ghaidhlig?
Dè Ghàidhlig a th' air...?
Dè tha sin?
Talking about the family Names of family members Mac, nighean, bràthair, piuthar, athair, màthair etc
  Saying my.. Mo bhràthair, m' antaidh, an duine agam, a' bhean agam
  Telling the jobs people do 'S e clèireach a th' ann
'S e tidsear a th' innte
'S e sgoilearan a th' aca?
  Asking what jobs people have Dè an obair th' aige?
Dè na h-obraichean a th' aca?
Giving instructions Telling someone to go Fhalbh!
Gabh a-mach!
  Telling someone to come Thugainn!
Trobhad!
Trobhad an seo!
  Telling someone to come in Thig a-steach!
  Telling someone to stop or wait Stad!
Fuirich!
Fuirich rium!
  to have a rest or take Gabh fois!
  to take it easy Gabh air do shocair!
  Urging someone on Siuthad!
Cùm ort!
Greas ort!
Feuch a-rithist!
  Be quiet, look and listen Bi sàmhach!
Seall!
Eist rium!
  Telling someone to do something Dèan seo!
Dèan sin!
Dùin an doras!
Fosgail an uinneag!
Faigh ... dhomh
Seas!
Suidh!
Suidhibh! Seasaibh! etc
  Telling someone not to do something Na dèan sin!
Na bi gòrach
Sguir dheth!
  Saying not to worry Na biodh dragh ort!
  Telling someone not to bother you Na cuir dragh ort!
  Telling someone to watch out Thoir an aire!
  Telling someone they don't have to Cha leig thu leas
  Telling someone to ignore or not bother about something Coma leat (dheth)!
  Morning and night Eirich!
Caidil gu math!
Fhalbh a chadal
Discussing the home The names of rooms Rùm / seòmar; an rùm-suidhe; an rùm-suidhe; an rùm-bìth
  Saying in the... Anns an rùm-suidhe
Anns a' chidsin
anns an taigh-bheag
  Name of contents and furniture Bòrd; leabaidh; sèithear; stòbha
  Saying what rooms they are Tha rùm-ionnlaid ann
Tha trì rumannan-cadail ann
Tha ceithir rumannan shuas an staidhre
  Telling what a house is like Tha an taigh seo mòr
Tha an taigh sin beag
Tha e snog / grànda / ùr / sean
Tha e ro mhòr
Tha e glè ghrànda
  Moving around the house Tha mi a-staigh
Tha mi a-muich
Tha mi a' dol a-steach
Tha mi a' dol a-mach
  Upstairs and downstairs Tha mi shuas
Tha mi shìos
Tha mi a' dol suas
Tha mi a' dol sìos
Thei mi shuas an staidhre
Tha mi shìos an staidhre
Dealing with money Asking how much something is Dè na tha an fheadhainn seo / sin?
De tha...a' cosg?
Dè a' phrìs a tha...?
Dè tha e...?
  Names of food & drink Aran, siùcar, buntàta, ìm, cofaidh, bainne etc
  Pennies and pounds Sgillinn, dà sgillinn, Not, dà not etc
  Making payments An gabh sibh cairt creideis?
Gabhaidh
Cha ghabh
  Dealing with change Agus deich sgillinn
  Larger amounts Ceud not etc
  Asking whether an item is available & responding A bheil... agad / agaibh
Tha, tha... againn
Chan eil, chan eil... againn
  Expensive and inexpensive Tha sin daor.
Tha seo saor
Asking what others have and saying what you have yourself Asking whether someone has something & responding A bheil... agad / agaibh?
A bheil airgead agad?
Tha, tha dà not agam
Chan eil, chan eil dad agam
Chan eil sian agam air fhàgail
  Asking what someone has Dè th' agaibh?
Dè th' agaibh an sin?
Dè an seòrsa a th' agaibh?
Dè an seòrsa càr a th' agad?
  Asking about other people and responding A bheil...aige?
A bheil...aice?
A bheil...aca?
A bheil càr aig Màiri?
Tha, tha càr snog aice
Chan eil, chan eil càr aice idir
Chan eil càil aca
Describing things Telling their colour Tha geansaidh buidhe agam
Tha cuilean dubh aice
Tha bhan dhearg aige
The seacaid ghorm agam / aice / aca
  Telling the size Lèine mhòr
Còta beag

The Royal Bank of Scotland